السيد محمد تقي المدرسي
61
احكام مقدمات نماز (فارسى)
حالت ، بسيارى از شرايط نماز مانند : استقرار ، آرامش ، مراعات قبله ، ركوع و سجود امكانپذير نيست ، و اگر موضوع وقت ، اهمّيت زيادى نمىداشت ، اداى نماز به تأخير انداخته مىشد تا ساير شرايط آن نيز فراهم آيند . فقها از مجموعهء نصوص ( آيات و رواياتى ) كه بر وقت تأكيد دارند ، استنباط كردهاند كه ترك نماز در هيچ حالتى جايز نيست و مسأله وقت ، مهمتر از ساير شرايط است . 2 - ( فَإِذَا قَضَيْتُمُ الصَّلَاةَ فَاذْكُرُوا اللَّهَ قِيَاماً وَقُعُوداً وَعَلَى جُنُوبِكُمْ فَإِذَا اطْمَأْنَنتُمْ فَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ إِنَّ الصَّلَاةَ كَانَتْ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ كِتَاباً مَوْقُوتاً ) « 1 » . « هنگاميكه نماز را به پايان رسانديد ، خدا را ياد كنيد ، ايستاده و نشسته و در حالى كه به پهلو خوابيدهايد و هرگاه آرامش يافتيد ( و حالت ترس زايل گشت ) نماز را انجام دهيد زيرا نماز وظيفهء ثابت و با وقت معيّنى براى مؤمنان است . » اين آيه به ما بصيرت مىدهد كه نماز اهمّيت فراوانى دارد ، و از همين رو حتّى در حالت جنگ نيز ( كه شديدترين و وحشتناكترين حالت براى انسان است ) ترك نمىشود و لذا لازم است كه وقت آن مانند ساير احكامش رعايت شود . براى كلمهء « موقوت » كه در آيهء بالا آمده است ، دو معنى ذكر شده است : 1 - در روايات ، موقوت به معناى « ثابت » آمده است . 2 - در برخى از تفاسير ، موقوت را به « چيزى كه داراى وقت خاصى است » ، معنى كردهاند . هر دو معنى در تفسير آيه قابل قبول است . بدين ترتيب ، آيه دلالت روشنى بر اهمّيت اوقات نماز دارد و اينكه وقت ، نسبت به همهء شرايط واجب در نماز ، اولويّت و اهمّيت ويژهاى دارد . البتّه جوهر
--> ( 1 ) - سورهء نساء ، آيهء 103 .